Giày bảo hộ sau những chuyến đi dài rất dễ bám bụi, dính bùn, ám mùi và ẩm bên trong. Nếu giặt sai cách, giày có thể bị mất form, bong keo hoặc nhanh xuống cấp. Trong bài viết này, hãy cùng Bigbike tìm hiểu cách giặt giày bảo hộ đúng cách tại nhà để giày sạch hơn, bền hơn và vẫn giữ được dáng ban đầu.
Vì sao cần giặt giày bảo hộ đúng cách?
Với những đôi giày bảo hộ dùng thường xuyên, việc vệ sinh đúng cách giúp giày sạch hơn, ít mùi hơn và giữ được khả năng bảo vệ ban đầu. Giày bảo hộ thường dày, nặng và có nhiều chi tiết gia cố hơn giày thông thường, nên không phù hợp với cách giặt quá mạnh tay.
Sau mỗi chuyến đi, bụi đường, bùn đất, nước mưa và mồ hôi có thể bám lại trên thân giày, đế giày và lớp lót bên trong. Nếu để lâu, giày dễ có mùi hôi, ẩm mốc và khó làm sạch hơn. Ngược lại, nếu ngâm nước quá lâu, dùng chất tẩy mạnh hoặc làm khô bằng nhiệt cao, giày có thể bị bong keo, khô cứng bề mặt hoặc mất form.
Vệ sinh đúng cách giúp giày bảo hộ sạch và bền hơn
Cần chuẩn bị gì trước khi giặt giày bảo hộ?
Trước khi giặt, nên chuẩn bị đúng dụng cụ và kiểm tra nhanh chất liệu giày. Bước này giúp quá trình vệ sinh nhẹ nhàng hơn, tránh tình trạng chà quá mạnh hoặc dùng sai dung dịch làm sạch.
Dụng cụ vệ sinh giày cơ bản nên có
Các dụng cụ cần chuẩn bị gồm bàn chải mềm, bàn chải nhỏ hoặc bàn chải đánh răng cũ, khăn mềm, nước sạch, xà phòng nhẹ hoặc dung dịch vệ sinh giày chuyên dụng. Ngoài ra, nên có thêm giấy báo, khăn khô hoặc khuôn giữ form để dùng sau khi giặt.
Bàn chải mềm giúp làm sạch thân giày mà không làm trầy bề mặt. Bàn chải nhỏ phù hợp để xử lý khe rãnh ở đế, đường chỉ may, lỗ xỏ dây hoặc các góc khó tiếp cận. Khăn mềm dùng để lau bọt xà phòng, thấm nước và làm sạch bên trong giày.
Nếu giày dính nhiều bùn đất, nên để bùn khô bớt rồi phủi trước. Không nên cho nước vào ngay vì bùn có thể loang rộng và bám sâu vào vải hoặc các khe đế.
Dung dịch làm sạch phù hợp với từng chất liệu giày
Với giày da hoặc da tổng hợp, nên dùng khăn ẩm và dung dịch vệ sinh nhẹ. Không cần làm ướt toàn bộ đôi giày vì nước có thể khiến bề mặt da dễ khô cứng hơn sau khi phơi.
Với giày vải hoặc lưới thoáng khí, có thể dùng xà phòng nhẹ pha loãng với nước. Khi chà, nên dùng bàn chải mềm và thao tác vừa tay để tránh làm xù vải hoặc giãn lưới.
Với giày chống nước, nên ưu tiên khăn ẩm và dung dịch nhẹ. Dù giày có khả năng chống nước, vẫn không nên ngâm lâu vì nước có thể ảnh hưởng đến lớp lót, đường may, keo dán và thời gian làm khô.
Những hóa chất và vật dụng không nên dùng khi giặt giày
Không nên dùng thuốc tẩy, bột giặt có tính tẩy mạnh, dung môi, nước xả vải hoặc hóa chất công nghiệp để giặt giày bảo hộ. Những chất này có thể làm bạc màu, khô bề mặt, giảm độ bền vải hoặc ảnh hưởng đến lớp phủ chống nước.
Cũng không nên dùng bàn chải sắt, miếng chà nồi hoặc vật sắc để cạy bùn đất. Dụng cụ quá cứng có thể làm xước da, rách lưới hoặc sờn chỉ may trên giày.
Nếu chưa chắc dung dịch có phù hợp không, hãy thử trước ở một vùng nhỏ khuất tầm nhìn. Sau vài phút, nếu bề mặt không đổi màu hoặc bong tróc, có thể tiếp tục vệ sinh toàn bộ giày.
Cách giặt giày bảo hộ đúng chuẩn từng bước
Đây là phần quan trọng nhất khi vệ sinh giày tại nhà. Nên làm theo từng bước, không vội ngâm giày hoặc chà mạnh ngay từ đầu.
Giặt giày bảo hộ từng bước giúp hạn chế hư hỏng
Tháo dây giày và miếng lót bên trong
Trước tiên, hãy tháo dây giày và miếng lót ra khỏi giày. Đây là hai vị trí dễ giữ mồ hôi, bụi bẩn và mùi hôi sau thời gian sử dụng. Việc tháo rời cũng giúp làm sạch phần lưỡi gà, cổ giày và bên trong giày dễ hơn.
Dây giày nên được giặt riêng bằng xà phòng nhẹ. Miếng lót cũng cần vệ sinh riêng, nhưng không nên vắt xoắn mạnh vì có thể làm cong hoặc biến dạng.
Sau khi tháo rời, nên kiểm tra nhanh tình trạng giày. Nếu giày có dấu hiệu bong keo, rách đường may hoặc đế đã mòn nhiều, hãy vệ sinh nhẹ tay hơn để tránh làm hư hỏng nặng thêm.
Loại bỏ bụi bẩn, bùn đất trên thân và đế giày
Dùng bàn chải khô hoặc khăn mềm phủi sạch bụi trên thân giày. Gõ nhẹ hai chiếc giày vào nhau để đất cát ở đế rơi bớt ra ngoài. Với các khe rãnh sâu ở đế, dùng bàn chải nhỏ để làm sạch kỹ hơn.
Sau những chuyến mưa hoặc đường đất, giày đi phượt thường bám bùn ở đế và khe rãnh, nên cần phủi khô trước khi dùng nước. Nếu bùn đã khô cứng, có thể dùng khăn ẩm làm mềm từng vùng rồi chà nhẹ.
Không nên xả nước mạnh hoặc ngâm cả đôi giày chỉ để làm mềm bùn. Nước có thể thấm sâu vào lớp lót, khiến giày lâu khô và dễ có mùi ẩm. Bước làm sạch khô này cũng giúp hạn chế bụi cứng ma sát lên bề mặt giày khi chà rửa.
Làm sạch bề mặt ngoài bằng bàn chải mềm
Pha một ít xà phòng nhẹ hoặc dung dịch vệ sinh giày với nước sạch. Nhúng bàn chải mềm vào dung dịch, vẩy bớt nước rồi chà nhẹ lên bề mặt giày. Nên xử lý từng vùng nhỏ, bắt đầu từ thân giày, mũi giày, gót giày rồi đến phần mép đế.
Với vết bẩn cứng đầu, đừng chà quá mạnh. Hãy làm ẩm vùng đó, chờ một lúc rồi chà lại nhẹ nhàng. Cách này thường hiệu quả hơn và ít làm hư bề mặt hơn.
Sau khi làm sạch, dùng khăn ẩm lau lại để loại bỏ bọt xà phòng. Tiếp theo, dùng khăn khô thấm bớt nước trên bề mặt giày.
Vệ sinh bên trong giày và khử mùi hôi
Phần bên trong giày không nên đổ nước trực tiếp vào. Chỉ cần dùng khăn ẩm thấm xà phòng nhẹ, sau đó lau đều phần lòng giày, cổ giày và lớp lót bên trong. Nếu giày có lớp lót dày, hãy lau từ từ để tránh làm lớp lót bị ướt quá nhiều.
Sau khi lau bằng dung dịch, dùng khăn ẩm sạch lau lại một lần nữa. Tiếp đó, dùng khăn khô hoặc giấy báo thấm phần nước còn lại bên trong.
Nếu giày có mùi hôi, có thể dùng baking soda khi giày đã khô. Rắc một lượng vừa phải vào trong giày, để vài giờ hoặc qua đêm, sau đó đổ bỏ phần bột thừa. Không nên dùng baking soda khi giày còn ướt vì bột dễ vón lại và khó làm sạch.
Giặt riêng dây giày và miếng lót
Dây giày có thể ngâm trong nước pha xà phòng nhẹ khoảng vài phút, sau đó vò bằng tay hoặc chà nhẹ bằng bàn chải nhỏ. Khi dây đã sạch, xả lại với nước và để khô ở nơi thoáng mát.
Miếng lót nên được làm sạch bằng bàn chải mềm hoặc khăn ẩm. Không nên vắt, bẻ cong hoặc phơi dưới nắng gắt. Nếu miếng lót còn ẩm mà lắp lại vào giày, mùi hôi có thể quay lại rất nhanh. Chỉ lắp dây và miếng lót vào giày khi tất cả đã khô hoàn toàn.
Làm khô giày bảo hộ đúng cách sau khi giặt
Sau khi vệ sinh, dùng khăn khô thấm nước trên thân giày và bên trong giày. Tiếp theo, nhồi giấy báo hoặc khăn khô vào lòng giày để hút ẩm và giữ form. Khi giấy đã ẩm, nên thay giấy mới để giày khô nhanh hơn.
Đặt giày ở nơi thoáng mát, có gió nhẹ và tránh ánh nắng trực tiếp. Nếu muốn giày khô nhanh hơn, có thể đặt trước quạt. Trong trường hợp dùng máy sấy, chỉ nên dùng chế độ gió mát hoặc nhiệt thấp và không đặt quá sát giày.
Không nên phơi giày dưới nắng gắt hoặc dùng máy sấy nóng. Nhiệt độ cao có thể làm keo dán yếu đi, khiến bề mặt giày khô cứng và dễ mất form.
Cách giặt giày bảo hộ theo từng chất liệu
Mỗi chất liệu giày cần một cách vệ sinh khác nhau. Nếu không chắc giày thuộc chất liệu nào, hãy ưu tiên cách làm nhẹ nhàng nhất: khăn ẩm, bàn chải mềm và dung dịch vệ sinh nhẹ.
Cách giặt giày bảo hộ da
Giày da không nên ngâm nước. Hãy dùng khăn ẩm lau sạch bụi trước, sau đó thấm một lượng nhỏ dung dịch vệ sinh giày hoặc xà phòng nhẹ pha loãng để lau bề mặt. Với các vết bẩn ở đường may, lỗ xỏ dây hoặc mép đế, dùng bàn chải mềm chà nhẹ.
Sau khi làm sạch, lau lại bằng khăn ẩm sạch rồi dùng khăn khô thấm nước. Để giày khô tự nhiên ở nơi thoáng mát. Khi giày đã khô hoàn toàn, có thể dùng sản phẩm dưỡng da giày phù hợp để bề mặt mềm và ít bị khô nứt hơn.
Không nên phơi giày da dưới nắng gắt. Bề mặt da có thể bị khô cứng, bạc màu hoặc nứt nếu tiếp xúc với nhiệt cao trong thời gian dài.
Cách vệ sinh giày bảo hộ vải hoặc lưới thoáng khí
Giày vải hoặc lưới thoáng khí thường dễ bám bụi vào các mắt vải. Có thể dùng bàn chải mềm và xà phòng nhẹ pha loãng để chà bề mặt. Nên chà theo chiều sợi vải, không chà quá mạnh để tránh làm xù hoặc giãn lưới.
Sau khi chà, dùng khăn ẩm lau lại nhiều lần để loại bỏ hết bọt xà phòng. Nếu phần lưới còn bẩn, hãy lặp lại thao tác nhẹ nhàng thay vì tăng lực chà.
Khi làm khô, nhồi giấy vào bên trong để giữ form và đặt giày ở nơi thoáng. Không nên vắt xoắn thân giày vì có thể làm giày méo dáng hoặc ảnh hưởng đến lớp keo.
Cách làm sạch giày bảo hộ chống nước
Với giày chống nước, nên lau sạch bùn đất bên ngoài trước bằng khăn khô, sau đó dùng khăn ẩm và dung dịch nhẹ để làm sạch bề mặt. Dù giày có khả năng chống nước, vẫn không nên ngâm lâu vì nước có thể ảnh hưởng đến lớp lót, đường may và keo dán.
Nếu phần đế bám nhiều bùn, dùng bàn chải nhỏ chà riêng phần đế. Hạn chế làm ướt quá nhiều phần thân giày, nhất là ở khu vực đường may hoặc lớp vải bên ngoài.
Sau khi giày đã khô hoàn toàn, có thể kiểm tra lại khả năng chống nước và dùng thêm dung dịch chăm sóc phù hợp nếu nhà sản xuất khuyến nghị.
Lưu ý khi vệ sinh giày bảo hộ có mũi thép hoặc đế gia cố
Giày có mũi thép, đế chống đinh hoặc phần gót được gia cố cần hạn chế để nước đọng lâu bên trong. Sau khi vệ sinh, cần thấm khô kỹ và đặt giày ở nơi thoáng để hơi ẩm thoát ra hết.
Với giày có phần mũi, gót hoặc đế được gia cố, nên tránh giặt máy vì lực quay mạnh dễ làm giày mất form. Giày có cấu trúc nặng và cứng hơn giày thường, nên vệ sinh bằng tay vẫn là cách an toàn hơn.
Với phần đế, nên dùng bàn chải nhỏ để làm sạch bùn đất ở các khe rãnh. Đế sạch giúp giày bám tốt hơn và hạn chế trơn trượt khi di chuyển.
Mẹo giữ form giày bảo hộ sau khi giặt
Giặt sạch thôi chưa đủ. Nếu làm khô sai cách, giày vẫn có thể bị móp, nhăn hoặc mất dáng. Sau khi vệ sinh, cần chú ý thêm vài bước nhỏ để giày giữ được form như ban đầu.
Mẹo giữ form giày bảo hộ sau khi giặt
Nhồi giấy hoặc dùng khuôn giữ form khi phơi
Sau khi lau bớt nước, hãy nhồi giấy báo, giấy mềm hoặc khăn khô vào bên trong giày. Lượng giấy nên vừa đủ để nâng phần thân giày, không nhồi quá căng vì có thể làm giãn form.
Nếu có khuôn giữ form, nên dùng trong lúc phơi. Khuôn giúp giày giữ dáng tốt hơn, nhất là với giày da, giày cổ cao hoặc giày có phần thân dày. Trong lúc phơi, nên kiểm tra giấy bên trong. Khi giấy đã ẩm, hãy thay giấy mới để hút ẩm tốt hơn.
Không vắt, xoắn hoặc ép mạnh thân giày
Không nên vắt giày như vắt quần áo. Giày bảo hộ có nhiều lớp vật liệu và form cứng, nếu xoắn mạnh có thể làm gãy nếp, bong keo hoặc biến dạng thân giày.
Thay vào đó, dùng khăn khô ấn nhẹ để thấm nước. Với bên trong giày, hãy để giấy báo hoặc khăn khô hút ẩm từ từ. Cách này có thể mất thêm thời gian nhưng an toàn hơn cho form giày.
Tránh phơi giày dưới nắng gắt hoặc dùng máy sấy nóng
Nắng gắt và máy sấy nóng có thể khiến giày khô nhanh, nhưng cũng dễ làm bề mặt giày khô cứng, bạc màu hoặc bong keo. Đây là lỗi thường gặp khi người dùng muốn giày khô nhanh để mang lại ngay.
Cách tốt hơn là đặt giày ở nơi thoáng khí, có bóng râm và gió nhẹ. Nếu cần, có thể dùng quạt để rút ngắn thời gian làm khô mà không gây hại cho chất liệu.
Những sai lầm thường gặp khi giặt giày bảo hộ
Một số cách làm sạch nhanh như ngâm lâu, chà mạnh hoặc sấy nóng có thể khiến giày mất form và nhanh xuống cấp. Vì vậy, bạn nên tránh các lỗi dưới đây.
Giặt giày bảo hộ bằng máy giặt
Không nên giặt giày bảo hộ bằng máy giặt. Lực quay và va đập trong lồng giặt có thể làm giày mất form, bong keo hoặc trầy bề mặt. Với giày có phần mũi, gót hoặc đế được gia cố, việc giặt máy càng dễ gây hư hỏng hơn.
Ngâm giày trong nước quá lâu
Ngâm lâu khiến nước thấm sâu vào lớp lót, đường may và keo dán. Khi giày giữ nước quá nhiều, thời gian khô sẽ kéo dài và dễ sinh mùi ẩm mốc. Thay vì ngâm cả đôi, hãy làm sạch từng vùng bằng khăn ẩm và bàn chải mềm.
Dùng thuốc tẩy hoặc chất tẩy rửa mạnh
Thuốc tẩy và hóa chất mạnh có thể làm bạc màu, khô bề mặt hoặc làm yếu chất liệu giày. Với giày chống nước, các chất này còn có thể ảnh hưởng đến lớp phủ bên ngoài. Chỉ nên dùng xà phòng nhẹ hoặc dung dịch vệ sinh giày phù hợp với từng chất liệu.
Mang lại giày khi chưa khô hoàn toàn
Mang giày khi còn ẩm dễ gây mùi hôi, tạo cảm giác bí chân và khiến lớp lót nhanh xuống cấp hơn. Trước khi sử dụng lại, hãy kiểm tra kỹ phần lòng giày, miếng lót và dây giày. Tất cả phải khô hoàn toàn thì mới nên đi.
Khi nào nên đổi sang một đôi giày bảo hộ mới?
Nếu giày chỉ bị bẩn, ám mùi hoặc bám bùn sau chuyến đi, bạn có thể vệ sinh tại nhà theo các bước trên. Tuy nhiên, nếu giày đã bong keo nặng, đế mòn, mất độ bám, phần mũi hoặc gót bị biến dạng, việc giặt sạch sẽ không còn đủ để đảm bảo cảm giác an toàn khi di chuyển.
Trong trường hợp cần thay mới, biker có thể tham khảo các mẫu giày bảo hộ moto tại Bigbike với nhiều lựa chọn như giày chống nước, giày cổ thấp, giày cổ cao và giày đi phượt đến từ các thương hiệu KOMINE, ILM, LS2, TAICHI. Việc chọn đúng đôi giày phù hợp với nhu cầu đi phố, touring hoặc phượt đường dài sẽ giúp bảo vệ bàn chân tốt hơn trong suốt hành trình.
Nên thay mới khi giày mòn đế, bong keo hoặc biến dạng
Câu hỏi thường gặp về cách giặt giày bảo hộ
Có nên giặt giày bảo hộ bằng máy giặt không?
Không nên giặt giày bảo hộ bằng máy giặt. Giày bảo hộ thường có form cứng, đế dày và nhiều chi tiết gia cố hơn giày thông thường. Lực quay mạnh trong máy giặt có thể làm giày mất form, bong keo hoặc trầy bề mặt. Vệ sinh bằng tay với bàn chải mềm sẽ an toàn hơn.
Giày bảo hộ mũi thép có giặt nước được không?
Có thể vệ sinh giày bảo hộ mũi thép bằng nước, nhưng không nên ngâm lâu. Nên lau và chà từng vùng bằng xà phòng nhẹ, sau đó thấm khô kỹ bên trong. Điều quan trọng là phải để giày khô hoàn toàn trước khi mang lại để tránh ẩm mốc và mùi hôi.
Bao lâu nên giặt giày bảo hộ một lần?
Tần suất giặt phụ thuộc vào mức độ sử dụng. Nếu giày dính bùn, đi mưa hoặc bắt đầu có mùi, nên vệ sinh sớm. Với giày dùng thường xuyên nhưng không quá bẩn, có thể lau bụi định kỳ sau mỗi lần đi và chỉ giặt kỹ khi thật sự cần.
Làm sao để giày bảo hộ nhanh khô mà không bị hỏng form?
Sau khi giặt, hãy dùng khăn khô thấm nước, nhồi giấy báo hoặc khăn mềm vào bên trong rồi đặt giày ở nơi thoáng mát. Có thể dùng quạt để hỗ trợ làm khô nhanh hơn. Không nên phơi nắng gắt hoặc dùng máy sấy nóng vì dễ làm giày mất form và hỏng chất liệu.
Có nên dùng baking soda để khử mùi giày bảo hộ không?
Có thể dùng baking soda để hỗ trợ khử mùi, nhưng chỉ nên dùng khi giày đã khô hoàn toàn. Rắc một lượng vừa phải vào bên trong giày, để vài giờ hoặc qua đêm rồi đổ bỏ phần bột thừa. Không nên dùng khi giày còn ướt vì bột dễ vón lại và khó làm sạch.
Kết luận
Cách giặt giày bảo hộ đúng không phức tạp, nhưng cần làm đúng thứ tự: tháo dây và miếng lót, phủi sạch bùn đất, dùng bàn chải mềm với dung dịch nhẹ, làm khô ở nơi thoáng mát và tránh nhiệt độ cao. Với giày da, giày vải, giày chống nước hoặc giày có phần mũi và gót gia cố, nên vệ sinh theo đúng chất liệu để giày sạch hơn mà vẫn giữ được form và khả năng bảo vệ.
Nếu đôi giày đã xuống cấp nặng, mất độ bám hoặc không còn ôm chân tốt sau nhiều lần sử dụng, biker nên cân nhắc thay mới thay vì chỉ vệ sinh lại. Bigbike hiện có nhiều mẫu giày bảo hộ moto và giày đi phượt phù hợp cho nhu cầu đi phố, touring và di chuyển đường dài, giúp biker dễ chọn được đôi giày an toàn, bền và hợp phong cách hơn.
